PB L 194 van 20210210, blz. 39

Besluit Nr. 253 van de raad van bestuur van het Spoorwegbureau van de Europese Unie inzake interne voorschriften betreffende beperkingen van bepaalde rechten van betrokkenen met betrekking tot de verwerking van persoonsgegevens in het kader van door het Spoorwegbureau van de Europese Unie uitgevoerde activiteiten [2023/1585]

DE RAAD VAN BESTUUR VAN HET SPOORWEGBUREAU VAN DE EUROPESE UNIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

Gezien Verordening (EU) 2018/1725 van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2018 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens door de instellingen, organen en instanties van de Unie en betreffende het vrije verkeer van die gegevens, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 45/2001 en Besluit nr. 1247/2002/EG1, en met name artikel 25,

Gezien Verordening (EU) 2016/796 van het Europees Parlement en de Raad van 11 mei 2016 betreffende het Spoorwegbureau van de Europese Unie en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 881/20042,

Na raadpleging van de Europese Toezichthouder voor Gegevensbescherming,

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Het Spoorwegbureau is bevoegd om administratieve onderzoeken, inleidende tuchtprocedures, tucht- en schorsingsprocedures uit te voeren overeenkomstig het Statuut van de ambtenaren van de Europese Unie en de regeling welke van toepassing is op de andere personeelsleden van de Europese Unie, zoals vastgesteld bij Verordening (EEG, Euratom, EGKS) van de Raad nr. 259/68 (hierna “het Statuut” genoemd)3, en overeenkomstig het Besluit van het Spoorwegbureau van 8 juli 2022 tot vaststelling van de algemene uitvoeringsbepalingen betreffende het voeren van administratieve onderzoeken en tuchtprocedures. Indien noodzakelijk, worden zaken ook gemeld bij OLAF.

(2) Personeelsleden van het Spoorwegbureau zijn verplicht om mogelijk illegale activiteiten te melden, met inbegrip van fraude en corruptie, die de belangen van de Unie schaden. De personeelsleden zijn ook verplicht om gedrag te melden dat verband houdt met de uitvoering van de taken van het ambt, die een ernstig plichtsverzuim van de ambtenaren van de Unie kunnen opleveren. Dit is geregeld bij het besluit van het Spoorwegbureau van 15 november 2018 tot vaststelling van interne voorschriften voor klokkenluiders.

(3) Het Spoorwegbureau heeft een beleid ingesteld om feitelijke of potentiële gevallen van psychisch geweld of seksuele intimidatie op de werkplek te voorkomen en doeltreffend aan te pakken, zoals bepaald bij zijn Besluit ERA-ED-690/2013 tot vaststelling van uitvoeringsmaatregelen met betrekking tot het Statuut. Dat besluit voorziet in een informele procedure volgens welke het vermeende slachtoffer van het geweld of de intimidatie zich kan wenden tot “vertrouwenspersonen” binnen het Spoorwegbureau.

(4) Het Spoorwegbureau kan ook een onderzoek instellen naar mogelijke inbreuken op de beveiligingsvoorschriften voor gerubriceerde EU-informatie (“EUCI”), op basis van zijn informatie- en IT-beleid waarin beveiligingsvoorschriften voor de bescherming van EUCI zijn vastgesteld.

(5) Het Spoorwegbureau is onderworpen aan zowel interne als externe audits betreffende zijn activiteiten.

(6) In het kader van dergelijke administratieve onderzoeken, audits en onderzoeken werkt het Spoorwegbureau samen met andere instellingen, organen en instanties van de Unie.

(7) Het Spoorwegbureau kan op verzoek of op eigen initiatief samenwerken met nationale autoriteiten van derde landen en internationale organisaties.

(8) Het Spoorwegbureau kan op verzoek of op eigen initiatief ook samenwerken met de overheidsinstanties van de EU-lidstaten.

(9) Het Spoorwegbureau is partij bij zaken die aanhangig zijn bij het Hof van Justitie van de Europese Unie wanneer het een zaak aan het Hof voorlegt, een beslissing verdedigt die het heeft genomen en waartegen bij het Hof is opgekomen, of wanneer het intervenieert in voor zijn taken relevante zaken. Het Spoorwegbureau zou daarbij genoodzaakt kunnen zijn de vertrouwelijkheid van de persoonsgegevens in door de partijen of interveniënten verstrekte documenten te bewaren.

(10) Ter uitvoering van zijn taken verzamelt en verwerkt het Spoorwegbureau informatie en verscheidene categorieën persoonsgegevens, waaronder identificatiegegevens van natuurlijke personen, contactinformatie, informatie over beroep en taken, informatie over gedragingen en prestaties in functie en in de persoonlijke levenssfeer, en financiële gegevens. Het Spoorwegbureau treedt op als de verwerkingsverantwoordelijke.

(11) Krachtens Verordening (EU) 2018/1725 (hierna “de verordening” genoemd) is het Spoorwegbureau derhalve verplicht de betrokkenen informatie over deze verwerkingsactiviteiten te verstrekken en hun rechten als betrokkene te eerbiedigen.

(12) Het Spoorwegbureau zal mogelijk gehouden zijn deze rechten te verzoenen met de doelstellingen van administratieve onderzoeken, audits, onderzoeken en gerechtelijke procedures. Het kan ook nodig zijn om de rechten van de betrokkene in evenwicht te brengen met de grondrechten en de fundamentele vrijheden van andere betrokkenen. Hiertoe voorziet artikel 25 van de verordening onder strikte voorwaarden in de mogelijkheid voor het Spoorwegbureau om de toepassing te beperken van de artikelen 14 tot en met 22, 35 en 36 van de verordening, alsook artikel 4, voor zover de bepalingen daarvan overeenkomen met de rechten en verplichtingen waarin de artikelen 14 tot en met 20 voorzien. Tenzij in een op grond van de Verdragen vastgestelde rechtshandeling beperkingen zijn opgelegd, moeten interne regels worden vastgesteld volgens welke het Spoorwegbureau die rechten mag beperken.

(13) Het Spoorwegbureau kan bijvoorbeeld de informatie beperken die het aan een betrokkene verstrekt in verband met de verwerking van zijn of haar persoonsgegevens tijdens de inleidende fase van een administratief onderzoek of tijdens het onderzoek zelf, voorafgaand aan een eventueel ontslag van een zaak of in de fase voorafgaand aan de tuchtprocedure. In bepaalde omstandigheden kan het verstrekken van dergelijke informatie het Spoorwegbureau ernstig belemmeren bij het verrichten van een doeltreffend onderzoek, bijvoorbeeld wanneer er een risico bestaat dat de betrokkene bewijsmateriaal vernietigt of mogelijke getuigen beïnvloedt voordat zij worden gehoord. Het Spoorwegbureau moet wellicht ook de rechten en vrijheden van getuigen beschermen, evenals die van andere betrokken personen.

(14) Het kan noodzakelijk zijn de anonimiteit te beschermen van een getuige of een klokkenluider die heeft gevraagd anoniem te mogen blijven. In dat geval kan het Spoorwegbureau besluiten een beperking op te leggen voor de toegang tot de identiteit, verklaringen en andere persoonsgegevens van die betrokkenen, teneinde hun rechten en vrijheden te beschermen.

(15) Het kan noodzakelijk zijn de vertrouwelijkheid te beschermen van een personeelslid dat de vertrouwenspersonen van het Spoorwegbureau heeft benaderd in verband met een intimidatieprocedure. In dat geval kan het nodig zijn dat het Spoorwegbureau een beperking oplegt voor de toegang tot de identiteit, verklaringen en andere persoonsgegevens van het vermeende slachtoffer, de vermeende dader en andere betrokkenen, teneinde hun rechten en vrijheden te beschermen.

(16) Het Spoorwegbureau mag enkel beperkingen opleggen wanneer deze de essentie van de grondrechten en fundamentele vrijheden onverlet laten, strikt noodzakelijk zijn en een evenredige maatregel vormen in een democratische samenleving. Het Spoorwegbureau moet motiveren waarom deze beperkingen gerechtvaardigd zijn.

(17) Overeenkomstig het verantwoordingsbeginsel dient het Spoorwegbureau een register bij te houden van de toepassing van de beperkingen.

(18) Bij de verwerking van administratieve persoonsgegevens die het Spoorwegbureau met andere organisaties in het kader van zijn taken uitwisselt, pleegt het met die organisaties overleg over mogelijke redenen voor het opleggen van beperkingen en de noodzaak en evenredigheid van deze beperkingen, tenzij dit de activiteiten van het Spoorwegbureau in gevaar zou brengen.

(19) Artikel 25, lid 6, van de verordening verplicht de verwerkingsverantwoordelijke ertoe betrokkenen in kennis te stellen van de voornaamste redenen voor de toepassing van de beperking en van hun recht om een klacht in te dienen bij de EDPS.

(20) Ingevolge artikel 25, lid 8, van de verordening heeft het Spoorwegbureau het recht om het verstrekken van informatie over de redenen voor de toepassing van een beperking aan de betrokkene op te schorten, achterwege te laten of te weigeren, indien dit het effect van de beperking op enigerlei wijze teniet zou doen. Het Spoorwegbureau moet van geval tot geval beoordelen of de mededeling van de beperking de gevolgen ervan teniet zou doen.

(21) Het Spoorwegbureau heft de beperking op zodra de beperkingsvoorwaarden niet langer van toepassing zijn, en beoordeelt deze voorwaarden regelmatig.

(22) Teneinde de maximale bescherming van de rechten en vrijheden van betrokkenen te waarborgen en in overeenstemming met artikel 44, lid 1, van de verordening, dient de functionaris voor gegevensbescherming tijdig te worden geraadpleegd over enigerlei beperkingen die kunnen worden toegepast en dient hij/zij te controleren of deze in overeenstemming zijn met dit besluit.

(23) De artikelen 16, lid 5 en 17, lid 4 van de verordening voorzien in uitzonderingen op het recht van de betrokkene op informatie en het recht van toegang. Indien deze uitzonderingen gelden, hoeft het Spoorwegbureau geen beperking in het kader van dit besluit toe te passen,

HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

Artikel 1 - Onderwerp en toepassingsgebied

1.
Bij dit besluit worden de regels vastgesteld met betrekking tot de voorwaarden waaronder het Spoorwegbureau de toepassing van de artikelen 4, 14 tot en met 22, 35 en 36 kan beperken overeenkomstig artikel 25 van de verordening.
2.
Als verwerkingsverantwoordelijke wordt het Spoorwegbureau vertegenwoordigd door zijn uitvoerend directeur.

Artikel 2 - Beperkingen

1.

Het Spoorwegbureau kan de toepassing van de artikelen 14 tot en met 22, de artikelen 35 en 36 en van artikel 4 van de verordening beperken voor zover deze bepalingen overeenstemmen met de rechten en verplichtingen waarin de artikelen 14 tot en met 20 voorzien:

  1. a) overeenkomstig artikel 25, lid 1, punten b), c), f), g) en h), van de verordening, bij het verrichten van administratieve onderzoeken, inleidende tuchtprocedures, tucht- of schorsingsprocedures uit hoofde van artikel 86 en bijlage IX van het Statuut en Besluit nr. 297 van de raad van bestuur van het Spoorwegbureau4, en bij het melden van zaken aan OLAF;
  2. b) overeenkomstig artikel 25, lid 1, punt h), van de verordening, wanneer zij ervoor zorgen dat personeelsleden van het Spoorwegbureau vertrouwelijke feiten aan de kaak kunnen stellen wanneer zij van mening zijn dat er sprake is van ernstige onregelmatigheden, zoals bepaald in Besluit nr. 183 van de raad van bestuur van het Spoorwegbureau5 betreffende klokkenluiders en Besluit nr. 86 betreffende interne onderzoeken;
  3. c) overeenkomstig artikel 25, lid 1, punt h), van de verordening, bij het waarborgen dat de personeelsleden van het Spoorwegbureau zich in het kader van een procedure inzake intimidatie, zoals vastgelegd bij Besluit ERA-ED-690-2013 van het Spoorwegbureau7, kunnen melden bij vertrouwenspersonen;
  4. d) overeenkomstig artikel 25, lid 1, punten c), g) en h), van de verordening, bij het verrichten van interne audits in verband met activiteiten of afdelingen van het Spoorwegbureau;
  5. e) overeenkomstig artikel 25, lid 1, punten c), d), g) en h), van de verordening, bij het verlenen of ontvangen van bijstand aan of van andere instellingen, organen en instanties van de Unie of bij het samenwerken met hen in het kader van de punt a) tot en met d) van dit lid bedoelde activiteiten en uit hoofde van relevante overeenkomsten inzake het dienstverleningsniveau, memoranda van overeenstemming en samenwerkingsovereenkomsten;
  6. f) overeenkomstig artikel 25, lid 1, punten c), g) en h), van de verordening, bij het verlenen aan of het ontvangen van bijstand van nationale autoriteiten van derde landen of internationale organisaties of bij het samenwerken met deze autoriteiten en organisaties, op hun verzoek of op eigen initiatief;
  7. g) overeenkomstig artikel 25, lid 1, punten c), g) en h), van de verordening, bij het verlenen aan of het ontvangen van bijstand van de overheidsinstanties van de EU-lidstaten en bij het samenwerken met hen, op hun verzoek of op eigen initiatief;
  8. h) ingevolge artikel 25, lid 1, punt e), van de verordening: bij het verwerken van persoonsgegevens in door partijen of interveniënten in het kader van een procedure bij het Hof van Justitie van de Europese Unie verkregen documenten.
2.
Iedere beperking moet de wezenlijke inhoud van de grondrechten en fundamentele vrijheden onverlet laten en een noodzakelijke en evenredige maatregel vormen in een democratische samenleving.
3.
Voordat er beperkingen kunnen worden opgelegd, wordt iedere zaak onderzocht op de noodzakelijkheid en evenredigheid van een dergelijke maatregel. Er worden enkel beperkingen opgelegd die strikt noodzakelijk zijn om het beoogde doel te bereiken.
4.
Om zijn verantwoordingsplicht na te komen, stelt het Spoorwegbureau een verslag op waarin de redenen voor de toegepaste beperkingen worden beschreven, welke van de in lid 1 genoemde gronden van toepassing zijn, alsook het resultaat van de noodzakelijkheids- en evenredigheidstest. Deze aantekeningen maken deel uit van een register, dat op verzoek ter beschikking wordt gesteld aan de EDPS. Het Spoorwegbureau stelt periodieke verslagen op over de toepassing van artikel 25 van de verordening.
5.
Bij de verwerking van persoonsgegevens die van andere organisaties in het kader van zijn taken worden ontvangen, dient het Spoorwegbureau deze organisaties te raadplegen over potentiële redenen voor het opleggen van beperkingen en de noodzakelijkheid en evenredigheid van de betrokken beperkingen, tenzij dit de activiteiten van het Spoorwegbureau in gevaar zouden brengen.

Artikel 3 - Risico’s voor de rechten en vrijheden van betrokkenen

1.
De beoordelingen van de risico’s voor de rechten en vrijheden van de betrokkenen die verbonden zijn aan het opleggen van beperkingen, en van de duur van de toepassing van deze beperkingen wordt geregistreerd in het register van de verwerkingsactiviteiten dat door het Spoorwegbureau op grond van artikel 31 van de verordening wordt bijgehouden. Deze beoordelingen worden ook opgenomen in eventuele gegevensbeschermingseffectbeoordeling met betrekking tot die beperkingen die krachtens artikel 39 van de verordening worden uitgevoerd.
2.
Telkens wanneer het Spoorwegbureau de noodzaak en de evenredigheid van een beperking beoordeelt, houdt het rekening met de potentiële risico’s voor de rechten en vrijheden van de betrokkene.

Artikel 4 - Waarborgen en bewaartermijnen

1.

Het Spoorwegbureau voert waarborgen in om misbruik of onrechtmatige toegang tot, of onrechtmatige doorgifte van persoonsgegevens waarvoor beperkingen gelden of kunnen worden toegepast, te voorkomen. Deze waarborgen omvatten technische en organisatorische maatregelen en worden voor zover noodzakelijk uitvoerig vastgelegd in interne besluiten, procedures en uitvoeringsvoorschriften van het Spoorwegbureau. De waarborgen omvatten:

  1. a) een duidelijke definitie van rollen, verantwoordelijkheden en procedurele stappen;
  2. b) indien van toepassing, een beveiligde elektronische omgeving die onwettige en toevallige toegang tot of overdracht van elektronische gegevens aan onbevoegden voorkomt;
  3. c) indien van toepassing, veilige opslag en verwerking van papieren documenten;
  4. d) een passende monitoring van de beperkingen en een periodieke toetsing van de toepassing.
2.
De punt d) bedoelde evaluaties worden ten minste om de zes maanden uitgevoerd.
3.
De beperkingen worden opgeheven zodra de omstandigheden die deze rechtvaardigen niet meer van toepassing zijn.
4.
De persoonsgegevens worden bewaard overeenkomstig de van toepassing zijnde regels voor bewaring van het Spoorwegbureau, die moeten worden gedefinieerd in de overeenkomstig artikel 31 van de verordening bijgehouden registers over gegevensbescherming. Na afloop van de bewaartermijn worden de persoonsgegevens gewist, geanonimiseerd of overgebracht naar archieven overeenkomstig artikel 13 van de verordening.

Artikel 5 - Betrokkenheid door de functionaris voor gegevensbescherming

1.
De functionaris voor gegevensbescherming van het Spoorwegbureau wordt onverwijld in kennis gesteld wanneer de rechten van de betrokkene overeenkomstig dit besluit worden beperkt of zullen worden beperkt. Deze functionaris krijgt toegang tot de bijbehorende registers en tot alle documenten die betrekking hebben op de feitelijke of juridische context.
2.
De functionaris voor gegevensbescherming van het Spoorwegbureau kan om een herziening van de toepassing van een beperking verzoeken. Het Spoorwegbureau stelt zijn functionaris. voor gegevensbescherming schriftelijk in kennis van het resultaat van de herziening.
3.
Het Spoorwegbureau documenteert de betrokkenheid van de functionaris voor gegevensbescherming bij de toepassing van de beperkingen, met inbegrip van de informatie die met hem of haar wordt gedeeld.

Artikel 6 - Informatie aan betrokkenen over beperkingen van hun rechten

1.
Het Spoorwegbureau neemt in de gegevensbeschermingsverklaringen die op zijn website en/of intranet worden gepubliceerd, algemene informatie voor de betrokkenen op over een mogelijke beperking van de rechten van de betrokkenen uit hoofde van artikel 2, lid 1. De informatie heeft betrekking op de rechten die kunnen worden beperkt, de redenen waarvoor beperkingen kunnen worden toegepast en op de potentiële duur ervan.
2.
Het Spoorwegbureau stelt de betrokkenen individueel, schriftelijk en zonder onnodige vertraging in kennis van lopende of toekomstige beperkingen van hun rechten. Het Spoorwegbureau stelt de betrokkene in kennis van de voornaamste redenen waarop de toepassing van de beperking is gebaseerd, van zijn/haar recht om de functionaris voor gegevensbescherming te raadplegen teneinde de beperking te betwisten, en van zijn/haar recht om een klacht in te dienen bij de EDPS.
3.
Het Spoorwegbureau kan het verstrekken van informatie over de redenen voor een beperking en het recht om een klacht bij de EDPS in te dienen uitstellen, achterwege laten of weigeren, zolang dit de gevolgen van de beperking teniet zou doen. Of dit gerechtvaardigd zou zijn, wordt per geval beoordeeld. Zodra dit het effect van de beperking niet langer teniet zou doen, verstrekt het Spoorwegbureau de betrokkene de informatie.

Artikel 7 - Mededeling van een inbreuk in verband met persoonsgegevens aan de betrokkene

1.
Wanneer het Spoorwegbureau verplicht is een inbreuk in verband met persoonsgegevens uit hoofde van artikel 35, lid 1, van de verordening mee te delen, kan het deze mededeling in uitzonderlijke omstandigheden geheel of gedeeltelijk beperken. De redenen voor de beperking, de rechtsgrond ervoor uit hoofde van artikel 2 en een beoordeling van de noodzaak en de evenredigheid ervan worden in een nota gedocumenteerd. De nota wordt aan de EDPS meegedeeld op het tijdstip van de kennisgeving van de inbreuk in verband met persoonsgegevens.
2.
Wanneer de redenen voor de beperking niet langer van toepassing zijn, deelt het Spoorwegbureau de betrokken inbreuk in verband met persoonsgegevens mee aan de betrokkene en stelt het hem of haar in kennis van de voornaamste redenen voor de beperking en van zijn/haar recht om een klacht in te dienen bij de EDPS.

Artikel 8 - Vertrouwelijkheid van elektronische communicatie

1.
In uitzonderlijke gevallen kan het Spoorwegbureau het in artikel 36 van de verordening bedoelde recht op vertrouwelijkheid van elektronische communicatie beperken. Dergelijke beperkingen voldoen aan Richtlijn 2002/58/EG van het Europees Parlement en de Raad8.
2.
Onverminderd artikel 6, lid 3, stelt het Spoorwegbureau, wanneer het het recht op vertrouwelijkheid van elektronische communicatie beperkt, de betrokkene in zijn antwoord op diens verzoek in kennis van de voornaamste redenen waarop de toepassing van de beperking berust, en van zijn of haar recht een klacht in te dienen bij de EDPS.

Artikel 9 - Inwerkingtreding

Dit besluit treedt in werking op de twintigste dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie.
Voor de raad van bestuur, 17 februari 2021.

De voorzitter

Clio Liégeois


  1. PB L 295 van 21.11.2018, blz. 39.

    (terug)
  2. PB L 138 van 26.5.2016, blz. 1, hierna “de Spoorwegbureauverordening” genoemd.

    (terug)
  3. Verordening (EEG, Euratom, EGKS) nr. 259/68 van de Raad van 29 februari 1968 tot vaststelling van het Statuut van de ambtenaren van de Europese Gemeenschappen en de Regeling welke van toepassing is op de andere personeelsleden van deze Gemeenschappen, alsmede van bijzondere maatregelen welke tijdelijk op de ambtenaren van de Commissie van toepassing zijn (PB L 56 van 4.3.1968, blz. 1).

    (terug)
  4. Besluit nr. 297 van de raad van bestuur van het Spoorwegbureau van de Europese Unie van 8 juli 2022 tot vaststelling van de algemene uitvoeringsbepalingen betreffende het voeren van administratieve onderzoeken en tuchtprocedures.

    (terug)
  5. Besluit nr. 183 van de raad van bestuur van het Spoorwegbureau van de Europese Unie van 15 november 2018 betreffende de richtsnoeren inzake klokkenluiders.

    (terug)
  6. Besluit nr. 8 van de raad van bestuur van het Spoorwegbureau van de Europese Unie van 17 oktober 2006 betreffende de voorwaarden voor en de wijze van uitvoering van interne onderzoeken op het gebied van de bestrijding van fraude, corruptie en elke andere onwettige activiteit die schadelijk is voor de belangen van de Gemeenschappen.

    (terug)
  7. Besluit nr. 690/2013 van het Spoorwegbureau van de Europese Unie betreffende het beleid ter bescherming van de waardigheid van personen en ter voorkoming van psychisch geweld en seksuele intimidatie.

    (terug)
  8. Richtlijn 2002/58/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 juli 2002 betreffende de verwerking van persoonsgegevens en de bescherming van de persoonlijke levenssfeer in de sector elektronische communicatie (richtlijn betreffende privacy en elektronische communicatie) (PB L 201 van 31.7.2002, blz. 37).

    (terug)